Çin Dışişleri Bakanı Wang Yi, Kırgızistan’da düzenlenen Şanghay İşbirliği Örgütü (ŞİÖ) Dışişleri Bakanları Konseyi Toplantısı’na katılarak, örgütün gelecek on yıldaki gelişim vizyonuna ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Çin Komünist Partisi Merkez Komitesi Siyasi Büro Üyesi de olan Wang, Tianjin Zirvesi’nin ŞİÖ’nün önümüzdeki on yılına yönelik stratejik yol haritasını belirlediğini ve örgütün yüksek kaliteli gelişiminde yeni bir dönemin kapısını araladığını söyledi. Çin’in, Devlet Başkanı Şi Cinping’in ortaya koyduğu girişimleri son bir yılda somut adımlarla hayata geçirdiğini belirten Wang, yeşil sanayi, dijital ekonomi, bilim ve teknoloji, enerji, yükseköğretim, mesleki eğitim ve yapay zekâ alanlarında kurulan yedi iş birliği platformu kapsamında 160’tan fazla projenin başlatıldığını ifade etti.
Ekonomi ve ticaret alanındaki yüksek kaliteli iş birliği eylem planının istikrarlı şekilde uygulandığını kaydeden Wang, Çin ile diğer ŞİÖ üyesi ülkeler arasındaki ticaret hacminin büyümeye devam ettiğini söyledi.
ŞİÖ’nün kuruluşunun 25. yıl dönümüne dikkat çeken Wang, örgütün karşılıklı güven, karşılıklı fayda, eşitlik, istişare, medeniyetlerin çeşitliliğine saygı ve ortak kalkınma ilkelerini temel alan “Şanghay Ruhu” doğrultusunda yeni bir uluslararası ilişkiler ve çok taraflı iş birliği modeli geliştirdiğini belirtti.
Wang, önümüzdeki on yıla ilişkin kalkınma stratejisinin, üye ülkelerin iş birliğini derinleştirerek daha demokratik ve adil çok kutuplu bir dünyanın inşasına katkı sunmasını öngördüğünü ifade etti.
Toplantıda dört öneri sunan Wang, ilk olarak ŞİÖ’nün iç ve dış ilişkilerinde Şanghay Ruhu’nu temel ilke olarak koruması, stratejik güveni güçlendirmesi, dayanışmayı sürdürmesi ve kapsayıcı bir yaklaşım benimsemesi gerektiğini söyledi.
İkinci olarak, bölgesel ve uluslararası krizlerin diyalog ve istişare yoluyla çözülmesini savunarak barış ve istikrarın güçlendirilmesi çağrısında bulunan Wang, bölgenin güvenlik kapasitesini artırmak amacıyla “dört güvenlik merkezi”nin kurulmasının hızlandırılması gerektiğini belirtti.
Üçüncü önerisinde, ulusal kalkınma stratejileri ile bölgesel girişimlerin uyumlaştırılması, yüksek kaliteli Kuşak ve Yol iş birliğinin ilerletilmesi, ticaret, yatırım, bağlantısallık, bilim ve teknoloji, yeşil sanayi, dijital ekonomi ve yapay zekâ gibi alanlarda yeni büyüme dinamiklerinin oluşturulması gerektiğini ifade etti.
Dördüncü olarak ise Birleşmiş Milletler’in rolünün desteklenmesi, BM Şartı’nın ilke ve amaçlarına bağlı kalınması ve küresel yönetişim alanında daha kapsayıcı bir model geliştirilmesi çağrısında bulundu. Wang ayrıca ŞİÖ’nün kurumsal mekanizmalarının geliştirilmesi ve yeni üyelerin kabulüne açık olunması gerektiğini söyledi.
Çin Komünist Partisi’nin kuruluşunun 105. yılına ve ülkenin 15. Beş Yıllık Plan döneminin ilk yılına girildiğini hatırlatan Wang, Çin’in her zaman dünya barışının inşasına katkı sunan, küresel kalkınmayı destekleyen ve uluslararası düzeni savunan bir ülke olmaya devam edeceğini vurguladı.
Toplantıya katılan dışişleri bakanları, Kırgızistan’ın dönem başkanlığını takdir ederek, ŞİÖ’nün son 25 yılda coğrafi kapsamı ve nüfusu bakımından dünyanın en büyük bölgesel örgütlerinden biri haline geldiğini ve çok kutuplu dünyanın önemli dayanaklarından biri olduğunu belirtti.
Katılımcılar, Birleşmiş Milletler Şartı’nın ilke ve amaçlarına bağlı kalınması, Şanghay Ruhu’nun güçlendirilmesi, ulusal egemenlik ve toprak bütünlüğünün korunması, terörizm, ayrılıkçılık ve aşırıcılıkla mücadele edilmesi, enerji, bağlantısallık ve dijital ekonomi alanlarında iş birliğinin artırılması ile uluslararası krizlerin diyalog ve müzakere yoluyla çözülmesi konusunda görüş birliğine vardı.
Toplantının sonunda ŞİÖ Dışişleri Bakanları Konseyi Ortak Bildirisi kabul edilirken, Bişkek Zirvesi hazırlıklarına ilişkin çeşitli kararlar da imzalandı.
