Bir teknisyen, sanal gerçeklik (VR) gözlüğü, elde taşınan kontrol cihazları ve bacaklarına bağlanan sensörlerle donatılmış tam vücut hareket yakalama kıyafeti giyerek eğildiğinde, bacaklarını kaldırdığında ve döndüğünde, karşısındaki insansı robot da tüm bu hareketleri gerçek zamanlı olarak birebir taklit ediyor.
Bu sahne, Çin’in güneyindeki Guangzhou kentinde bulunan Yunwan Somutlaştırılmış Yapay Zekâ (Embodied Intelligence) İnovasyon Merkezi’nde sergilenen ve Guangzhou Baiyun Xuanji Technology Industry Investment Co., Ltd. tarafından geliştirilen son yeniliklerden birini gözler önüne seriyor.
Şirketin genel müdür yardımcısı Lu Zhicong, “Geçen yıl yalnızca tüm vücut kontrol yöntemiyle üst gövdeyi kontrol edebiliyorduk; alt gövde ise uzaktan kumandayla yönetiliyordu” dedi. Lu, “Bu yıl tüm vücudun kontrolünü sağlayacak bir çözüm geliştiriyoruz. Sistem hâlâ geliştirme aşamasında ve optimize edildiğinde hareketlerin kopyalanma doğruluğunun yüzde 90’ın üzerine çıkmasını bekliyoruz” ifadelerini kullandı.
“Yaptığımız iş, belirli senaryolar için uygun modelleri seçmek ve bunlar üzerinde ihtiyaca özel ikinci aşama geliştirme çalışmaları yürütmek” diye konuşan Lu, şirket teknisyenlerinin şu anda bir itfaiye robot köpeği geliştirdiğini belirtti.
Piyasada hâlihazırda robot köpekler bulunduğunu kaydeden Lu, ekiplerinin çalışmalarının kızılötesi sensörler, kıvılcım algılama sensörleri ve iletişim modüllerini; görüntü tanıma ile otonom keşif algoritmalarıyla entegre ederek yangınla mücadele ve kurtarma operasyonlarının özel ihtiyaçlarını karşılayacak ikinci aşama geliştirme çalışmalarına odaklandığını söyledi.
Lu, “Amacımız robotları gerçek üretim ve yaşam senaryolarına taşıyarak insanların yapmak zorunda kalmaması gereken tekrarlayan ve yüksek riskli işleri üstlenmelerini sağlamak” dedi.
Benzer bir hedef doğrultusunda çalışan Li-Gong Industrial da, 2026 Dünya Yapay Zekâ Konferansı’nda sergilediği çok sayıda robot iş istasyonuyla ziyaretçilerin ilgisini çekti. Şirketin standında akıllı perakende, akıllı ayrıştırma, malzeme taşıma ve depolama süreçleri sergilenirken; ürün toplama, stok yenileme ve taşıma işlemleri eksiksiz bir döngü oluşturdu.
Peki bir robotun insanın el becerilerini taklit etmesi nasıl sağlanıyor?
Şirketin kıdemli pazarlama müdürü Cao Yuran, bu soruya yanıt olarak mavi renkli bir eldiveni işaret ederek, “Bu, nisan ayında küresel ölçekte tanıttığımız veri yakalama sistemi” dedi.
Cao, sistemin çalışma prensibini şöyle anlattı:
“Başa takılan çift kameralı sistem birinci şahıs bakış açısını kaydederken, bileğe monte edilen mikro kamera elin ince hareketlerini takip ediyor. Yüzün üzerinde basınç algılama noktasına sahip dokunsal algılama eldiveni ise parmak uçları ve avuç içindeki geri bildirimi tüm ayrıntılarıyla kaydediyor.”
“Mastik uygulama veya montaj gibi işler bugüne kadar usta işçilerin sezgisel dokunma hissine dayanıyordu. Biz şimdi bu hissi görüntü ve dokunma verileriyle yakalıyor, veri setlerine dönüştürüyor ve robotları bu mantığı taklit edecek şekilde eğitiyoruz.”
Cao, “Bu işçilerin yerini almak anlamına gelmiyor” diyerek şöyle devam etti:
“İmalat sektöründe iş gücü açığı var. Özellikle gençler tekrarlayan montaj işlerinde çalışmak istemiyor. Robotlar bu tekrar eden işleri üstlenirken insanlar makine ayarı, üretim planlaması ve süreç optimizasyonu gibi daha yüksek katma değerli görevlere odaklanabiliyor.”
Robot siparişlerinin şu anda ekim ayına kadar dolu olduğunu belirten Cao, Güney Amerika, Avrupa ve Güneydoğu Asya’dan gelen taleplerle yurt dışı pazarlarının da hızla büyüdüğünü ifade etti.
Şirket çalışanlarının büyük bölümünün araştırma ve geliştirme departmanında görev yaptığını belirten Cao, “Kendi geliştirdiğimiz otomasyon ekipmanlarını kullanarak robot üretiyoruz ve bu robotlar daha fazla robot üretiyor” dedi.
Bu durum, Çin’in somutlaştırılmış yapay zekâ sektöründe yaşanan dönüşümü de ortaya koyuyor: “Yürüyebilen” robotlardan “çalışabilen” robotlara, gösteri salonlarından üretim hatlarına geçiş.
Çin Sanayi ve Bilgi Teknolojileri Bakanlığı verilerine göre, Çin’de geliştirilen dört ayaklı robotlar küresel satışların yaklaşık yüzde 70’ini oluştururken, ülkede geliştirilen insansı robot modeli sayısı 400’ü aşarak dünya toplamının yarısından fazlasına ulaştı.
Çin Devlet Konseyi Kalkınma Araştırma Merkezi araştırmacısı Li Yan, somutlaştırılmış yapay zekânın sabit programlara göre tek görev yerine getiren bir üretim aracından; çevresini algılayabilen, görev hakkında karar verebilen ve esnek iş birliği yapabilen akıllı bir sisteme dönüştüğünü belirtti.
Li, “Bu teknolojinin sanayi üretimi, tarım, özel operasyonlar ve kamu hizmetleri gibi alanlarda kademeli olarak yaygınlaşması bekleniyor” dedi.
Çin’in güneyindeki Shenzhen kentinin metro sistemi bunun somut örneklerinden birini sunuyor.
1024 Robotics tarafından geliştirilen otonom lojistik robot filosu, Shenzhen Metro Hattı 16’da her gün düzenli olarak görev yapıyor. Yoğun olmayan saatlerde istasyonlar arasında hareket eden robotlar malzeme ve ürün taşıyor. GPS kullanmadan turnikelerden geçebiliyor, asansörlere binebiliyor, trenlere inip binebiliyor ve hedef noktalarına otonom şekilde ulaşabiliyor.
1024 Robotics Üst Yöneticisi (CEO) He Zhijian, şirketin büyümesinde yerel yönetimin benimsediği “senaryo ormanı” yaklaşımının önemli rol oynadığını söyledi.
He, Shenzhen’in Pingshan bölgesi yönetiminin şirketi gerçek kullanım senaryoları ve müşterilerle buluşturduğunu, 3 bin 400 metrekarelik entegre Ar-Ge ve üretim alanı kiralamasına destek verdiğini ve otonom sürüş izinlerinin alınmasını kolaylaştırdığını ifade etti.
Çin’in 15. Beş Yıllık Kalkınma Planı’nda (2026-2030), somutlaştırılmış yapay zekâ yeni ekonomik büyüme alanlarından biri olarak açık şekilde tanımlanıyor. İnsansı robotlar ve somutlaştırılmış yapay zekânın gerçek senaryolarda eğitilmesine yönelik bir eylem planı başlatılırken, 100’den fazla yüksek değerli uygulama senaryosunun belirlenmesi hedefleniyor.
Çin Komünist Partisi Merkez Komitesi Siyasi Bürosu da 30 Temmuz’da gerçekleştirdiği toplantıda modern sanayi sisteminin hızla inşa edilmesi, temel araştırmalara yönelik uzun vadeli ve istikrarlı desteğin güçlendirilmesi, “Yapay Zekâ Plus” girişiminin daha ileri taşınması, akıllı ekonominin yeni biçimlerinin geliştirilmesi ve yapay zekâ yönetişim sisteminin iyileştirilmesi gerektiğini vurguladı.
Toplantıda ayrıca öncü teknolojilerde atılım yapılması, geleceğin sanayilerinin geliştirilmesi, yeni stratejik sektörlerin oluşturulması ve geleneksel sanayilerin dönüşüm ve modernizasyonunun kesintisiz sürdürülmesi çağrısında bulunuldu.
“Çin Somutlaştırılmış Yapay Zekâ Sektörü Gelişim Raporu (2026)”na göre, Çin’in somutlaştırılmış yapay zekâ pazarı 2018 yılında yaklaşık 213,3 milyar yuan (yaklaşık 31,4 milyar ABD doları) seviyesindeyken, 2026 yılında 1,09 trilyon yuana ulaşmasının beklendiği, yıllık bileşik büyüme oranının ise yüzde 22 ila 23 arasında gerçekleşeceği öngörülüyor.
Çin Bilgi ve İletişim Teknolojileri Akademisi’nde yapay zekâ uzmanı olarak görev yapan Wei Kai ise, Çin’in dünyanın en zengin uygulama senaryolarına ve en büyük gerçek yaşam veri kaynaklarına sahip olduğunu belirterek, bunun somutlaştırılmış yapay zekânın uygulanması, geliştirilmesi ve yaygınlaştırılması için büyük ölçekli bir test ortamı sunduğunu ifade etti.