Çin’in kuzeybatısındaki Sincan Uygur Özerk Bölgesi’nde bulunan Urumçi Uluslararası Kara Limanı Bölgesi’nin seyir terasından bakıldığında, Xinjiang artık uzak bir sınır bölgesinden ziyade dinamik bir kalkınma merkezi görünümü sergiliyordu.
Aşağıda konteyner yığınları arasında hareket eden portal vinçler ve Avrupa’ya hareket etmeye hazır Çin-Avrupa yük trenleri, Çin Devlet Konseyi Enformasyon Ofisi tarafından düzenlenen İpek Yolu Ekonomik Kuşağı Ortak İnşa Eden Ülkeler Medya Başkanları Semineri kapsamında bölgeyi ziyaret eden uluslararası medya heyeti için dikkat çekici bir manzara sundu.
28 Haziran-6 Temmuz tarihleri arasında düzenlenen dokuz günlük program kapsamında Almanya, Rusya, Macaristan, İspanya ve Kazakistan’ın da aralarında bulunduğu 14 ülkeden 17 medya yöneticisi, genel yayın yönetmeni ve kıdemli gazeteci; Urumçi, Bayingolin Moğol Özerk İli ve Turfan kentlerini ziyaret etti. Heyet, saha incelemeleri, konferanslar ve görüşmeler aracılığıyla Xinjiang’ın ekonomik kalkınması, kültürel mirası, ekolojik koruma çalışmaları ve kamu hizmetleri hakkında kapsamlı bilgi edindi.
Katılımcıların büyük bölümü, bölge genelinde gözlemledikleri kalkınmanın kapsamından etkilendiklerini dile getirdi.
Urumçi Uluslararası Kara Limanı Bölgesi’ni ziyaret eden Kırgızistan merkezli Koom Press News Agency köşe yazarı Syiagul Karaman, Xinjiang’ın hızlı değişimini daha ilk anda hissedebildiğini söyledi. Kazakistan’ın Almaty TV kanalının baş yapımcısı Ralida Mukanova ise bölgeyi ilk kez 2000 yılında ziyaret ettiğini hatırlatarak, o tarihten bu yana yaşanan dönüşümün son derece etkileyici olduğunu ifade etti.
Heyet, sanayi tesisleri ve tarımsal üretim merkezlerini de ziyaret ederek Xinjiang’ın sanayi modernizasyonunu yerinde gözlemledi. CRCC Heavy Industry Xinjiang Co., Ltd. bünyesindeki akıllı üretim atölyelerini gezen İstanbul merkezli Milliyet gazetesinin Yayın Yönetmeni Ercan Sarıkaya, Xinjiang’ın sanayi gelişimi ve modernizasyon düzeyinin dikkat çekici olduğunu belirterek, bölgenin kalkınma modelinin diğer ülkeler açısından da önemli deneyimler sunduğunu söyledi.
Korla kentindeki Yungengji Akıllı Tarım Demonstrasyon Üssü, Xinjiang’ın akıllı tarım alanındaki çalışmalarını gözler önüne serdi. İspanya’nın Mundo Obrero gazetesinin köşe yazarı Jesus Rodriguez Rojo, bölgenin bu alanda ileri düzey bir teknik altyapı geliştirdiğini belirterek, edinilen deneyimlerin Kuşak ve Yol ortak ülkelerinin tarımsal dönüşümüne katkı sağlayabileceğini ifade etti.
Turfan’da incelemelerde bulunan Maldivler merkezli SunOnline Genel Yayın Yönetmeni Ahmed Saail Ali ise bölge halkının aşırı sıcak iklim koşullarını ekonomik fırsata dönüştürmesinden etkilendiğini söyledi.
“Özellikle Turfan’da hava son derece sıcak olmasına rağmen insanlar bunu bir dezavantaj olarak görmüyor; tam tersine gelir elde etmek için avantaja dönüştürüyorlar.” diyen Ali, bölgede gördüğü güneş enerjisi projeleri ile araç test merkezlerini buna örnek gösterdi.
Ziyaret öncesinde Xinjiang hakkındaki bilgilerinin büyük ölçüde internet kaynaklarına dayandığını belirten Ali, bölgede karşılaştığı huzurlu atmosferin bu algıdan tamamen farklı olduğunu dile getirdi.
Bölgenin altyapı yatırımları da heyet üyelerinin dikkatini çekti. Gazeteciler, Tianshan Shengli Tüneli Jeoloji Sergi Salonu’nda fay hatlarına ilişkin modelleri inceleyerek proje hakkında bilgi aldı. Tünelin hizmete girmesiyle birlikte geçmişte virajlı dağ yollarında saatler süren yolculuklar artık yaklaşık 20 dakikada tamamlanabiliyor.
Almanya’nın Hamburger Abendblatt gazetesinden gazeteci Anika Würz, Tianshan Shengli Tüneli’nin hayatında gördüğü en büyük altyapı projelerinden biri olduğunu belirterek, “Bu proje kuzey ve güney Xinjiang’ı birbirine daha da yakınlaştırıyor. Bunun hem çiftçilere hem de bölge ekonomisine önemli katkılar sağlayacağını düşünüyorum.” dedi.
Ziyaret öncesinde Xinjiang hakkında sınırlı bilgiye sahip olduğunu söyleyen Würz, gezinin ardından bölgenin hem tarihi İpek Yolu üzerindeki konumunu hem de günümüzde Kuşak ve Yol Girişimi açısından taşıdığı stratejik önemi çok daha iyi anladığını ifade etti.
Heyetin izlenimleri yalnızca büyük altyapı projeleriyle sınırlı kalmadı. Bosten Gölü kıyısında rüzgârda salınan sazlıklar ve gölden havalanan yabani ördekler, gazetecilerin objektiflerine yansıyan doğal güzellikler arasında yer aldı.
Azerbaycan-Çin Girişimi Kültür ve Kalkınma Araştırma Merkezi’nden akademisyen Emin Gasimov, son on yıl içinde Xinjiang’ın çevre koruma, ekonomik kalkınma ve halkın yaşam koşullarının iyileştirilmesi alanlarında önemli ilerleme kaydettiğini belirterek, “Xinjiang çevrenin korunması konusunda gerçekten başarılı bir çalışma ortaya koydu.” değerlendirmesinde bulundu.
Seminer kapsamında ayrıca Xinjiang’ın tarihi, kültürü, ekonomik gelişimi ve halkın yaşam koşullarına ilişkin çeşitli oturumlar düzenlendi. Lüksemburg merkezli The Chronicle Online Genel Yayın Yönetmeni Geoffrey William Thompson, özellikle kamu hizmetleriyle ilgilendiğini belirterek, bölgedeki sağlık sigortası sisteminin hem uygun maliyetli hem de yaygın biçimde kullanıldığını söyledi. Thompson ayrıca okullarda sunulan zengin ders dışı etkinliklerden de etkilendiğini ifade etti.
Programın sonunda birçok medya temsilcisi, ziyaret sayesinde Xinjiang’ın kendileri için yalnızca uzakta kalan bir coğrafi isim olmaktan çıktığını; yük taşımacılığı merkezlerinde, dev tünel projelerinde, akıllı tarım tesislerinde, göl kıyılarında, okullarda, hastanelerde ve müzelerde edindikleri doğrudan gözlemler sayesinde bölgeyi yakından tanıma fırsatı bulduklarını dile getirdi.